Als het golft komt het goed?

8 januari 2015

‘Als het golft dan golft het goed
niet te stuiten, niet te sturen
duurt het dagen, duurt het uren
als het golft dan golft het goed’,

zong Huub van der Lubbe van De Dijk op plaats 678 van de TOP2000, de lijst der lijsten van de hedendaagse popmuziek. Ik moest bij het horen van dit mooie lied onwillekeurig denken aan de veranderingen in de zorg (en de taal die erbij hoort). ‘De maatschappij verandert en de zorg verandert mee’, hoorde ik in een radiobericht van de overheid om de burger ervan te doordringen dat de zorg verandert, mee verandert met de verandering in de samenleving en alles de goede kant op gaat. De overheid probeert zo aan haar burgers duidelijk te maken dat de hele transitie van zorg (de grootste verandering in het Nederlandse zorgstelsel ooit) er op gericht is de zorg kwalitatief beter en beter bereikbaar te maken en dat men gerust kan zijn, dat het echt allemaal goed komt. Of dat het ook het geval zal zijn, moeten we afwachten. De gemeentes zijn er nog niet klaar voor, maar de zorg voor kwetsbare mensen kan niet wachten. Dus moeten we wel waakzaam zijn bij alles wat ons te wachten staat.

De laatste jaren zijn er steeds meer woorden en slogans geÔntroduceerd om de burger in slaap te doezelen, om de tuin te leiden of in het beste geval echt te doen geloven dat het allemaal goed komt. Woorden als:
vernieuwingsagenda als er fors bezuinigd moet worden,
implementatietrajecten als zaken moeten worden ingevoerd die nooit van de grond gaan komen,
transitie als er onheilspellende veranderingen aan zitten te komen,
challenges als je in iets waar je huizenhoog tegenop ziet een uitdaging moet zien,
en ga zo maar door.

De slogan die het beste illustreert hoe de overheid te werk gaat, is die van de belastingdienst:
‘Leuker kunnen we het niet maken wel makkelijker’.

Iedereen weet wat dat betekent. Maar misschien is het niet verstandig cynisch te zijn en moeten we de veranderingen in de zorg (met uitzondering van de positie van de zorgverzekeraars, waar niemand anders dan de zorgverzekeraars zelf wijzer van worden) zien als een kans, als een uitdaging om het inderdaad beter te maken en het tij van regels, controle, bureaucratie, verantwoording afleggen en afvinken achter ons te laten. Misschien ontstaat door de regelvrijheid de ruimte zorg op maat te gaan leveren aan mensen die het hard nodig hebben. 

Ik deed lacherig over het zogenoemde keukentafelgesprek met de toekomstige klanten, maar het fenomeen wijst er in ieder geval op dat zorg over mensen gaat en niet over schadelast(jaren). Ik was onlangs in Tanzania en sprak daar met gezondheidswerkers en bezocht de instellingen waar zij werken. Ik was in het academische ziekenhuis van Moshi waar de patiŽnten op de gang liggen en de meest elementaire dingen afwezig zijn, of gewoon niet werken en was er van onder de indruk hoe de mensen van niets iets kunnen maken. Ik besloot heel lang niet meer te klagen over onze omstandigheden en te blijven proberen van iets nog meer iets te maken. Het grote voordeel van een transitie (of hoe je het ook noemt) is dat het beweegt, en onthoudt: ‘Als het golft dan golft het goed’; en misschien komt het ook wel goed. 

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Geef mij tijd

Het is september en de vrijwilligers van het Koningin Wilhelmina Fonds voor de kankerbestrijding (KWF) komen langs met de collectebus. Het kan niemand ontgaan zijn. Radio- en televisiespotjes dringen zich aan je op. En waar je maar kijkt maken spandoeken en affiches ons erop attent. GEEF MIJ TIJD. Daarbij wordt meestal ook een portret getoond van iemand met kanker. Ik had zelf ook op zoín foto gekund, maar ik heb nu al vijftien jaar die op hol geslagen cellen en vind eigenlijk dat me sinds de diagnose al verrassend veel tijd is gegund. Daar klaag ik dus niet over. Langzaam aan beweeg ik me naar het moment dat de kanker me de baas is, maar zo ver is het nog niet. Wel heeft de behandeling van de kanker mijn leven danig ontwricht. Niet alleen dat van mij. Mijn vrouw moest op haar vijftigste ook wennen aan een heel andere man in huis. Elke keer dat ik langs een KWF affiche kom denk ik: GEEF MIJ KWALITEITTIJD.
Meer

Reageer |  reacties

Een zondebok aanwijzen helpt niet

In het boek ĎVeiligheid in de ggz. Leren van incidenten en calamiteitení dat psychiater Alette Kleinsman en calamiteitenonderzoeker Nico Kaptein onlangs publiceerden, komen drie lessen steeds weer terug. Een: het helpt niet om Ė in het geval van een ernstig incident of calamiteit Ė een zondebok te zoeken, want fouten worden gemaakt als sluitstuk van een proces waaraan allerlei professionals een bijdrage leveren. Twee: zorg voor een open cultuur waarin iedereen zich vrij voelt om elkaar aan te spreken. En drie: zorg ervoor dat iedereen zich verantwoordelijk voelt voor veiligheid.
Meer

Reageer |  reacties

Duizend bloemen, een paar teveel

Hoogleraar Jim van Os sprak recent in NRC Handelsblad zijn zorg uit over de achteruitgang van de psychiatrie in Nederland. Het toenemend aantal gevallen van euthanasie bij mensen met ernstige psychische aandoeningen is daar volgens hem een symptoom van. De verwaarlozing kost mensenlevens. Hij bepleit een focus op persoonlijk herstel. Marian Draaisma van zorginstelling Pluryn klaagde in dezelfde week in het AD over een verschuiving van werkzaamheden van de jeugdpsychiatrie naar de jeugdzorg. Dit verklaart volgens haar waarom het aantal suÔcides bij de betrokken jongeren nog nooit zo hoog is geweest. Ook hier gaat het om vragen over leven en dood. De oplossing ligt hier in de handen van gemeenten. En GGZ-instelling Emergis in Zeeland dreigde eind augustus met een behandelstop voor de rest van dit jaar. De zorgverzekeraar heeft te weinig zorg ingekocht.
Meer

Reageer |  reacties

Nascholingstrajecten