Mama is een dader die straf verdient

14 juli 2015

De Raad voor de Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) vindt dat de overheid moet ingrijpen als aanstaande moeders verslaafd zijn aan tabak, alcohol of drugs. Door die middelen te gebruiken, brengen ze schade toe aan de foetus. Dat betekent bijvoorbeeld dat een moeder onder toezicht kan worden gesteld als ze ‘fors’ rookt, zegt kinderrechter en lid van de RSJ Sonja de Pauw Gerlings . En als zo’n aanstaande moeder niet wil horen, moet ze maar voelen; desnoods krijgt ze gevangenisstraf.

Sushi
Het voorstel impliceert dat de bescherming van het embryo belangrijker is dan het zelfbeschikkingsrecht van de aanstaande moeder. Dat is nogal wat, vooral als de uiterste consequentie hiervan het opsluiten van die moeder is. Wie daarvoor pleit, ziet verslaafde zwangere vrouwen niet als mensen die ziek zijn en hulp nodig hebben, maar als (potentiŽle) criminelen. En waar houdt dit op? Worden zwangeren die sushi eten en tuinieren zonder handschoenen aan straks ook gecriminaliseerd?

Context
Daarnaast rept dit advies met geen woord over de context van gedrag. Zwangeren die verslaafd zijn aan alcohol en drugs hebben meestal meer problemen, zoals schulden, en leven vaak in een ongezonde en onveilige omgeving. Het is nogal rigoureus om een gevangenisverblijf daarvoor als alternatief op te leggen. En een dwangsom die ze niet kunnen betalen, helpt natuurlijk ook geen zier. Een opleiding, werk, geld en een veilig thuis zetten meer zoden aan de dijk – voor de aanstaande moeder ťn voor haar kind.

24 weken
De RSJ vindt dat de rechter zich actief moet gaan bemoeien met de bescherming van embryo’s tijdens de eerste 24 weken van de zwangerschap, want: ‘Vanaf de bevruchting is het kind beschermingswaardig. In die 24 weken kan al veel onomkeerbare schade worden toegebracht,’ aldus Sonja de Pauw Gerlings in de Volkskrant. Zo ontstaat de situatie dat een vrouw wel mag besluiten het leven van een ongeboren vrucht jonger dan 24 weken te laten beŽindigen, maar justitie aan haar broek krijgt als ze een embryo jonger dan 24 weken in een ongezonde baarmoeder laat leven. Hoe logisch is dat?

Tabakslobby
De RSJ maakt zich er niet druk over en houdt het overzichtelijk: verslaafde aanstaande mama’s zijn daders die je moet straffen. Daarbij negeert de Raad niet alleen de context van dat gedrag, maar blijft het advies ‘Prenatale kinderbescherming en de rol van de overheid’ ook akelig stil over bepaalde aspecten van die overheidsrol. Neem bijvoorbeeld het feit dat overheid en tabakslobby het uitstekend met elkaar kunnen vinden.
Wie is er nou het crimineelst: de rokende zwangere vrouw, of de tabaksverslaafde overheid? Een dwangsom voor de schatkist, dat zou ik nou wťl begrijpen.

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Snor

Het enige geluid dat ik hoor is het getik van de klok. Zo nu en dan springt er een vogeltje uit tevoorschijn, dat een paar keer hard roept. Gelukkig hoef ik daar niets meer mee.Ooit was ik een echt feestbeest, kon ik nachten doorhalen met mijn buurtgenoten. Maar de laatste tijd hoefde ik niet meer zo nodig. Overbodig voelde ik me. Ik was leeg, waar ik ooit v... Meer

Reageer |  reacties

Mensen helpen die Ďde droad effe kwiet biní

Mediant Geestelijke Gezondheidszorg in Twente opende in 2015 de Helmer-Es, een nieuwe High Intensive Care (HIC). Teampsychiater Marije Vermaas voelt zich hier als een vis in het water. Er is ťťn probleem: ze is de enige psychiater op de afdeling, er moet nodig een collega bij. Maar dat is lastig. Veel collega's zien Twente als een uithoek. Ze gooit graag een... Meer

Reageer |  reacties

Deze cliŽnt zit nog steeds in mijn hoofd

AriŽtte van Reekum, psychiater en lid raad van bestuur van GGZ Breburg in Brabant, heeft een open inborst. Niet te beroerd om een fout toe te geven. Toch zit ze soms in een spagaat: een organisatie heeft een structuur en cultuur nodig om open te zijn over fouten en ervan te leren. Maar na een uitzending van Zembla is ze naar de buitenwereld voorzichtiger. ĎH... Meer

Reageer |  reacties