Mama is een dader die straf verdient

14 juli 2015

De Raad voor de Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) vindt dat de overheid moet ingrijpen als aanstaande moeders verslaafd zijn aan tabak, alcohol of drugs. Door die middelen te gebruiken, brengen ze schade toe aan de foetus. Dat betekent bijvoorbeeld dat een moeder onder toezicht kan worden gesteld als ze ‘fors’ rookt, zegt kinderrechter en lid van de RSJ Sonja de Pauw Gerlings . En als zo’n aanstaande moeder niet wil horen, moet ze maar voelen; desnoods krijgt ze gevangenisstraf.

Sushi
Het voorstel impliceert dat de bescherming van het embryo belangrijker is dan het zelfbeschikkingsrecht van de aanstaande moeder. Dat is nogal wat, vooral als de uiterste consequentie hiervan het opsluiten van die moeder is. Wie daarvoor pleit, ziet verslaafde zwangere vrouwen niet als mensen die ziek zijn en hulp nodig hebben, maar als (potentiŽle) criminelen. En waar houdt dit op? Worden zwangeren die sushi eten en tuinieren zonder handschoenen aan straks ook gecriminaliseerd?

Context
Daarnaast rept dit advies met geen woord over de context van gedrag. Zwangeren die verslaafd zijn aan alcohol en drugs hebben meestal meer problemen, zoals schulden, en leven vaak in een ongezonde en onveilige omgeving. Het is nogal rigoureus om een gevangenisverblijf daarvoor als alternatief op te leggen. En een dwangsom die ze niet kunnen betalen, helpt natuurlijk ook geen zier. Een opleiding, werk, geld en een veilig thuis zetten meer zoden aan de dijk – voor de aanstaande moeder ťn voor haar kind.

24 weken
De RSJ vindt dat de rechter zich actief moet gaan bemoeien met de bescherming van embryo’s tijdens de eerste 24 weken van de zwangerschap, want: ‘Vanaf de bevruchting is het kind beschermingswaardig. In die 24 weken kan al veel onomkeerbare schade worden toegebracht,’ aldus Sonja de Pauw Gerlings in de Volkskrant. Zo ontstaat de situatie dat een vrouw wel mag besluiten het leven van een ongeboren vrucht jonger dan 24 weken te laten beŽindigen, maar justitie aan haar broek krijgt als ze een embryo jonger dan 24 weken in een ongezonde baarmoeder laat leven. Hoe logisch is dat?

Tabakslobby
De RSJ maakt zich er niet druk over en houdt het overzichtelijk: verslaafde aanstaande mama’s zijn daders die je moet straffen. Daarbij negeert de Raad niet alleen de context van dat gedrag, maar blijft het advies ‘Prenatale kinderbescherming en de rol van de overheid’ ook akelig stil over bepaalde aspecten van die overheidsrol. Neem bijvoorbeeld het feit dat overheid en tabakslobby het uitstekend met elkaar kunnen vinden.
Wie is er nou het crimineelst: de rokende zwangere vrouw, of de tabaksverslaafde overheid? Een dwangsom voor de schatkist, dat zou ik nou wťl begrijpen.

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Regelruimte

In 1991 was ik in Kiev. De stad zat in een transitiefase Ė de schraalheid van het Sovjet-communisme was nog zichtbaar en voelbaar op straat. De prachtige oude gebouwen die het Sovjet tijdperk hadden overleefd, stonden al jaren in de steigers. In de restaurants was overdaad - met name dŠŠr waar de voormalige Sovjet-bobo's zich niet geneerden om hun, op dubieu... Meer

Reageer |  reacties

De slechtste chirurg van Nederland

Wat een nachtmerrie. Je staat levensgroot op de voorpagina van de New York Times als de slechtste hartchirurg van de stad. Het overkwam dokter Richard Dal Col, een hardwerkende collega met, althans tot op die bewuste dag, een prima reputatie. Zo'n dokter die gewoon probeerde al zijn patiŽnten te helpen: of ze nou rijk waren, arm, fit of juist doodziek. All c... Meer

Reageer |  reacties

De vierde roman van Kafka

Kafka schreef drie romans (Het Slot, Het Proces en Amerika). Ze lijken sterk op elkaar met hun sombere wereldbeeld en de afstandelijke lichte humor. Wie bijvoorbeeld ĎHet slot' van Franz Kafka leest, krijgt al snel het beangstigende gevoel in een wereld te leven waar voor hem of haar geen plaats is, een dystopie. In de roman vertoeft landmeter K. in een dorp... Meer

Reageer |  reacties