Ziekenhuisorganisatie en medische staf; Together apart

30 oktober 2012

Drs. H. Beijer en drs. R. Paquay, partners organisatieadviesbureau DamhuisElshoutVerschure      

                                                                                                     
Drs. Robert Paquay

Ziekenhuizen veranderen: de ineffectiviteit van de besturing wordt steeds zichtbaarder

Dat ziekenhuizen moeilijk te besturen zijn heeft alles te maken met het feit dat er sprake is van twee verschillende type besturingssystemen: het hiŽrarchische systeem van de ziekenhuisorganisatie en het democratische systeem van de medische staf. De veranderingen van het honorariumbudget, keuzes aangaande spreiding en concentratie van ziekenhuiszorg en de ontwikkeling naar DOT, vragen om effectievere besturing. Dat vergt een principiŽle keuze uit twee besturingsmodellen om de ziekenhuisorganisatie en de medische staf te verbinden.

De ziekenhuisorganisatie is een hiŽrarchisch systeem: er wordt bestuurd door te delegeren van ‘boven’, de raad van bestuur, naar ‘beneden’, de managers. Daarnaast acteert de VMS als democratisch systeem: er wordt bestuurd door te mandateren van ‘onderen’, specialist en maatschap, naar ‘boven’, het stafbestuur en bestuur vrij gevestigde specialisten . Beide systemen hebben gemeenschappelijke en verschillende belangen.

De raad van bestuur wil een orgaan waarmee zij 'zaken' kan doen. Dat wil het stafbestuur ook. Bovengenoemde ontwikkelingen vergen een gezamenlijk beleid, iets wat stafbestuur en raad van bestuur vaak onvoldoende waarmaken. Ook de positie van de maatschap binnen de RVE's is vaak onduidelijk en de medisch managers vormen geen organisatorisch verband. Dan is er nog de organisatie van de vrijgevestigde medisch specialisten, die meestal als stafconvent naast het stafbestuur functioneert. Het stafbestuur claimt zeggenschap over 'kwaliteit' en het stafconvent over 'geld'. Beleid zonder geld is echter een tandeloze tijger en geld zonder beleid is gevaarlijk. Integratie van beide besturen in de medische kolom is echter nog geen vanzelfsprekendheid met als gevolg bestuurlijke drukte en frustraties. ‘Effectiever besturen’ betekent simpelweg dat diegenen met elkaar zaken doen die daartoe bevoegd en gemandateerd zijn, zodat zij ervoor kunnen zorgen dat ‘beleidsafspraken’ zichtbaar worden in de dagelijkse praktijk. En dat kan, ook in een ziekenhuis.

Beter besturen door consistente keuze voor een van de twee modellen
We schetsen twee besturingsmodellen die beide voor een meer effectieve besturing kunnen zorgen, mits consistent ontwikkeld en uitgevoerd. In essentie is het een keuze tussen:
1. het duale model: organiseren op de verschillen; consequent redeneren vanuit twee partijen vanuit hun eigen principes (hiŽrarchisch versus democratisch) met veel aandacht voor de onderlinge afstemming.
2. het integrale model: organiseren op de overeenkomsten en beide systemen zoveel mogelijk integreren tot ťťn besturingsmodel.

 

Lees meer: Download hier het volledige artikel 

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

…n zorg ťn kennis, daar zit mijn liefde

Kinderpsychiater Bertine Lahuis werkt sinds 2009 als voorzitter van de raad van bestuur van Karakter, expertisecentrum voor kinder- en jeugdpsychiatrie in Gelderland en Overijssel. Als destijds onervaren bestuurder krijgt ze de transitie van GGZ-zorg naar gemeenten op haar bordje. Nu staat er een Ďgetransformeerde organisatie die ook voor de toekomst stevig ... Meer

Reageer |  reacties

Alicia

Het afgelopen weekend ging de film Alicia van Maasja Ooms in premiŤre op het IDFA. Een bijzondere film over een heel speciaal meisje dat het liefst gewoon gevonden wil worden. Maasja heeft een indringend beeld geschetst van het jeugdzorg-leven van Alicia, het is knap gefilmd, dicht op de huid en zo gemonteerd dat het verhaal zich als vanzelfsprekend ontrolt.... Meer

Reageer |  reacties

De geest bestaat niet

We doen net alsof de geest bestaat, alsof die gestoord kan zijn of ziek, en we spreken onbekommerd over geestelijke stoornissen en geestelijke gezondheidszorg. Dat kan een manier van zeggen zijn waar we niet teveel filosofische diepgang achter moeten zoeken. Toch maak ik er een punt van. Mensen ervaren bewustzijn en hebben de beschikking over psychische func... Meer

Reageer |  reacties

Nascholingstrajecten