Veilige zorg is niet gegarandeerd!

27 november 2012

Professionals in de zorgsector willen hun patiŽnten op de veiligste manier de beste zorg aanbieden. Hier zal niemand het mee oneens zijn. Toch worden vaak afspraken over veiligheid niet nagekomen waardoor gezondheidszorgorganisaties en hun professionals nogal eens slecht in het nieuws komen. Het blijkt in de praktijk voor professionals moeilijk te zijn elkaar aan te spreken op gedrag en gewoontes betreffende veiligheid. Het elkaar durven aanspreken en verantwoording afleggen is voorwaarde voor het bieden van veilige zorg. Helaas blijkt dit in veel gevallen niet te gebeuren en dat is een gevaar voor de patiŽnt.

Kunnen we toestaan dat onze patiŽnten zich onveilig voelen? Zij mogen er immers vanuit gaan dat veilig werken juist in de gezondheidszorg de standaard is en dat de professionals zich dat realiseren en samenwerken.

Tot nu toe wordt geprobeerd op basis van afspraken en protocollen de veiligheid te organiseren, maar bij overtreding ervan blijkt er geen systeem aanwezig te zijn dat individuen aanspreekt op het door hen veroorzaakte risico voor de patiŽnten.

De zorgsector kan nog heel veel leren van bedrijfstakken als bijvoorbeeld de chemie, de olie-industrie en de luchtvaart, waar hoge normen gelden voor veiligheid en kwaliteit. Zij hebben inmiddels geleerd van fouten uit het verleden en nemen zo nodig strenge maatregelen als aan de norm niet wordt voldaan.

In onze sector zal er een paradigmashift moeten plaatsvinden om te bereiken dat veilig werken de standaard is. Er zijn goede best practices voorhanden, zoals bij Shell: “hier werkt men veilig of niet, zonder grijs tussengebied ”. Leidinggevenden dienen het goede voorbeeld te geven en veilig werken niet alleen met de mond belijden. De CEO van een chemiebedrijf laat zijn bezoekers zelf de veiligheidsvideo zien voordat hij met ze in gesprek gaat. In slechts 10-20% van de ziekenhuizen wordt voorafgaande aan een operatieve ingreep een veiligheidscheck volgens vast protocol uitgevoerd. Het blijkt nog behoorlijk weerbarstig afspraken te maken over het dragen van sieraden, de mondkapjes (neus- en mond bedekt), de kledingwissel na toiletbezoek, het verlaten en betreden van steriele ruimtes en het aantal malen dat een operatiekamerdeur open en dicht kan. Het zijn allemaal zaken die eenvoudig lijken, maar lastig blijken.

Elkaar aanspreken op veiligheid en onveiligheid zou van hoog tot laag moeten worden beloond. Mogelijk voorkomt het ook dat zorginstellingen sancties moeten bedenken om veilig gedrag af te dwingen.

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Geef mij tijd

Het is september en de vrijwilligers van het Koningin Wilhelmina Fonds voor de kankerbestrijding (KWF) komen langs met de collectebus. Het kan niemand ontgaan zijn. Radio- en televisiespotjes dringen zich aan je op. En waar je maar kijkt maken spandoeken en affiches ons erop attent. GEEF MIJ TIJD. Daarbij wordt meestal ook een portret getoond van iemand met kanker. Ik had zelf ook op zoín foto gekund, maar ik heb nu al vijftien jaar die op hol geslagen cellen en vind eigenlijk dat me sinds de diagnose al verrassend veel tijd is gegund. Daar klaag ik dus niet over. Langzaam aan beweeg ik me naar het moment dat de kanker me de baas is, maar zo ver is het nog niet. Wel heeft de behandeling van de kanker mijn leven danig ontwricht. Niet alleen dat van mij. Mijn vrouw moest op haar vijftigste ook wennen aan een heel andere man in huis. Elke keer dat ik langs een KWF affiche kom denk ik: GEEF MIJ KWALITEITTIJD.
Meer

Reageer |  reacties

Een zondebok aanwijzen helpt niet

In het boek ĎVeiligheid in de ggz. Leren van incidenten en calamiteitení dat psychiater Alette Kleinsman en calamiteitenonderzoeker Nico Kaptein onlangs publiceerden, komen drie lessen steeds weer terug. Een: het helpt niet om Ė in het geval van een ernstig incident of calamiteit Ė een zondebok te zoeken, want fouten worden gemaakt als sluitstuk van een proces waaraan allerlei professionals een bijdrage leveren. Twee: zorg voor een open cultuur waarin iedereen zich vrij voelt om elkaar aan te spreken. En drie: zorg ervoor dat iedereen zich verantwoordelijk voelt voor veiligheid.
Meer

Reageer |  reacties

Duizend bloemen, een paar teveel

Hoogleraar Jim van Os sprak recent in NRC Handelsblad zijn zorg uit over de achteruitgang van de psychiatrie in Nederland. Het toenemend aantal gevallen van euthanasie bij mensen met ernstige psychische aandoeningen is daar volgens hem een symptoom van. De verwaarlozing kost mensenlevens. Hij bepleit een focus op persoonlijk herstel. Marian Draaisma van zorginstelling Pluryn klaagde in dezelfde week in het AD over een verschuiving van werkzaamheden van de jeugdpsychiatrie naar de jeugdzorg. Dit verklaart volgens haar waarom het aantal suÔcides bij de betrokken jongeren nog nooit zo hoog is geweest. Ook hier gaat het om vragen over leven en dood. De oplossing ligt hier in de handen van gemeenten. En GGZ-instelling Emergis in Zeeland dreigde eind augustus met een behandelstop voor de rest van dit jaar. De zorgverzekeraar heeft te weinig zorg ingekocht.
Meer

Reageer |  reacties

Nascholingstrajecten