Zijn medisch specialisten (on)coachbaar?

21 september 2011

Dit was een vraag die zich binnen een groot ziekenhuis voordeed. Vanwaar deze vraag? Medisch specialisten zijn en beschouwen zich als een bijzondere groep. Wetenschap en de dagelijkse beslommeringen en zorgen van patiŽnten gaan hand in hand. Ze zijn top in hun vak. Ze hebben grote verantwoordelijkheden. Ze zijn onfeilbaar en onkreukbaar. Daarnaast zijn ze zelfzeker; of dat laatste toch niet altijd?

Hoe kwam die vraag over coaching bij mij terecht? In het betrokken medisch centrum had men besloten een onderzoek te gaan houden naar hoe patiŽnten zich bejegend voelen door de medisch specialist. Binnen drie afdelingen van de betrokken organisatie werd middels formulieren die door de bali aan de poli-bezoekers werden uitgereikt, getoetst hoe betrokkene zich door de specialist “behandeld” voelde. Voor de goede orde; het ging dus niet om de medische techniek maar alleen maar (….) om bejegening. Dit werd getoetst middels een uitgebreide vragenlijst, waar de waardering middels een getal op de schaal van 1 tot 10 aangegeven kon worden.

Zoals u zult begrijpen, was aan de uitvoering van dit project de nodige discussie vooraf gegaan. Klopt de doelgroep, wat is de normering en allerlei andere technisch kwantitatieve vragen, maar natuurlijk vooral: wat doen we met de uitkomsten en wie doet er wat met de uitkomsten. Het leek wel alsof de onverschrokken, zelfzekere en o zo autonome specialist rondom dit soort vragen opeens onzeker werd. Op eens dienden zich vragen aan als bijvoorbeeld, wat doe ik met de uitkomsten maar ook bijvoorbeeld de vraag of de uitkomsten een onderdeel van een al dan niet formele beoordeling zouden zijn. Wonderlijke vragen eigenlijk! Want als je zo iets elementairs en belangwekkends doet als het werken aan het ( medisch) welzijn van je medemens, is beoordeeld worden toch niet zo erg? In je wetenschappelijke rol word je toch ook beoordeeld? En zelf ben je toch ook vaak impliciet je collegae aan het beoordelen?

Dit soort thema’s bracht het betrokken medisch centrum ertoe mij als coach “ter beschikking te stellen” aan iedere specialist die aan het onderzoek had deelgenomen. De doelstelling daarvan was om met een objectieve buitenstaander die geen medicus is maar wel veel verstand heeft van bejegening, de uitkomsten van het onderzoek eens door te praten. Vragen zoals: wat voor beeld roep ik blijkbaar op bij mijn patiŽnten? Waarom doe ik zoals ik doe? Waarom voel ik mij zo vaak ongemakkelijk of verlegen in mijn relatie naar mijn patiŽnten als het niet over m’n vaktechniek gaat? Dit soort, wellicht soms herkenbare , thema’s dus.

Gelet op de kop van deze column is de vraag interessant hoeveel medici zich gemeld hebben voor de coaching.
De potentiŽle doelgroep was 26 en er hebben zich 4 mensen gemeld die op de uitkomsten in wilden gaan. Voor mij betekende dit het volgende. De sterksten hebben zich gemeld. Dit zijn de mensen die beseffen dat ze feilbaar zijn. Het zijn ook degenen die zichzelf vragen stellen en aan verbetering willen werken. Daarnaast gaat het ook om degenen die, nu even inhoudelijk kijkend, beseffen dat bejegening een steeds prominentere plaats op de behandel-agenda zal krijgen.

Is de eerder gestelde vraag naar (on)coachbaarheid hiermee opgelost? Wat mij betreft ten dele. Voor een kleine groep kan het al en is het een adequate externe toetssteen en ontwikkelmogelijkheid.
Voor een grote groep echter is het op dit moment wellicht nog een brug te ver om mogelijke kwetsbaarheid te tonen als een beroepsbeoefenaar, die de samenleving graag nog als onkwetsbaar ziet.  

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Geef mij tijd

Het is september en de vrijwilligers van het Koningin Wilhelmina Fonds voor de kankerbestrijding (KWF) komen langs met de collectebus. Het kan niemand ontgaan zijn. Radio- en televisiespotjes dringen zich aan je op. En waar je maar kijkt maken spandoeken en affiches ons erop attent. GEEF MIJ TIJD. Daarbij wordt meestal ook een portret getoond van iemand met kanker. Ik had zelf ook op zoín foto gekund, maar ik heb nu al vijftien jaar die op hol geslagen cellen en vind eigenlijk dat me sinds de diagnose al verrassend veel tijd is gegund. Daar klaag ik dus niet over. Langzaam aan beweeg ik me naar het moment dat de kanker me de baas is, maar zo ver is het nog niet. Wel heeft de behandeling van de kanker mijn leven danig ontwricht. Niet alleen dat van mij. Mijn vrouw moest op haar vijftigste ook wennen aan een heel andere man in huis. Elke keer dat ik langs een KWF affiche kom denk ik: GEEF MIJ KWALITEITTIJD.
Meer

Reageer |  reacties

Een zondebok aanwijzen helpt niet

In het boek ĎVeiligheid in de ggz. Leren van incidenten en calamiteitení dat psychiater Alette Kleinsman en calamiteitenonderzoeker Nico Kaptein onlangs publiceerden, komen drie lessen steeds weer terug. Een: het helpt niet om Ė in het geval van een ernstig incident of calamiteit Ė een zondebok te zoeken, want fouten worden gemaakt als sluitstuk van een proces waaraan allerlei professionals een bijdrage leveren. Twee: zorg voor een open cultuur waarin iedereen zich vrij voelt om elkaar aan te spreken. En drie: zorg ervoor dat iedereen zich verantwoordelijk voelt voor veiligheid.
Meer

Reageer |  reacties

Duizend bloemen, een paar teveel

Hoogleraar Jim van Os sprak recent in NRC Handelsblad zijn zorg uit over de achteruitgang van de psychiatrie in Nederland. Het toenemend aantal gevallen van euthanasie bij mensen met ernstige psychische aandoeningen is daar volgens hem een symptoom van. De verwaarlozing kost mensenlevens. Hij bepleit een focus op persoonlijk herstel. Marian Draaisma van zorginstelling Pluryn klaagde in dezelfde week in het AD over een verschuiving van werkzaamheden van de jeugdpsychiatrie naar de jeugdzorg. Dit verklaart volgens haar waarom het aantal suÔcides bij de betrokken jongeren nog nooit zo hoog is geweest. Ook hier gaat het om vragen over leven en dood. De oplossing ligt hier in de handen van gemeenten. En GGZ-instelling Emergis in Zeeland dreigde eind augustus met een behandelstop voor de rest van dit jaar. De zorgverzekeraar heeft te weinig zorg ingekocht.
Meer

Reageer |  reacties

Nascholingstrajecten