Wat betekent de DSM-5 voor
patiŽnt en patiŽntenzorg?

26 juni 2023

In deze tweede podcast richten we ons op de vraag wat de komst van de DSM-5 betekent voor de patiŽntenzorg. Welke zijn de gedeelde en onbedoelde gevolgen? In grote lijnen zijn er twee posities.

Psychiater Ralph Kupka vertegenwoordigt de eerste positie. Hij is zeker bewust van de tekortkomingen van het systeem, maar denkt toch dat je er op een verstandige manier mee om kunt gaan. Bovendien helpt het ook patiŽnten. Je geeft mensen een diagnose (waarbij je bij de selectie van de benaming gebruik maakt van de DSM-5) en doet een voorstel voor de behandeling. De behandelrichtlijnen zijn ook min of meer gebaseerd op de categorieŽn van de DSM-5. De behandeling is klachtgericht en mede gebaseerd op de persoonlijke verhalen van patiŽnten. De DSM-5 schrijft niets voor, dat doet uiteraard de psychiater, in overleg met de patiŽnt.

Ook Tessa van den Ende ziet voordelen in de DSM. In haar praktijk als advocaat merkte ze dat patiŽnten vaak een label willen, omdat dit hen kan helpen bij conflicten of rechtszaken. Zorgverzekeraars zien hier ook het nut van in. Ze denkt dat dit te maken heeft met een gevoel van erkenning bij de patiŽnt, of dat de 'diagnose' die de patiŽnt zelf heeft vastgesteld wordt herkend door een specialist.

Psychiater Floortje Scheepers vertegenwoordigt de andere positie in dit debat. Zij is uitgesproken negatief gestemd over het effect van het gebruik van de DSM-5. Ze legt de nadruk op de lange termijneffecten van het labelen. Ze begrijpt de behoefte aan erkenning bij de patiŽnt om te weten wat er aan de hand is, maar vraagt zich af wat de beste manier is om hierop te reageren. Inderdaad, als je hun problemen erkent met behulp van een op de DSM-5 gebaseerde diagnose, hebben ze recht op zorg en aandacht. Maar is er werkelijk sprake van een ziekte of eerder een door ons gecreŽerd probleem? Waarom zou je een complex maatschappelijk vraagstuk dat in de spreekkamer aan de orde komt, vereenvoudigen met een DSM-label?

Dit heeft alles te maken met taal en de manier waarop taal complexe en verstoorde processen bij mensen met behulp van een classificatiesysteem omzet in (statische) 'dingen'. Leidt dit niet bijna onvermijdelijk tot averechtse effecten? In de volgende podcast wordt het nog duidelijker dat het in deze discussie in ieder geval ook altijd over taal gaat.

Stem af op dit boeiende debat en ontdek hoe deze twee deskundigen, samen met advocaat Tessa van den Ende, de DSM-5 interpreteren, wat het volgens hen in positieve en negatieve zin heeft bereikt en wat ons te doen staat.

Gespreksleider: Wouter van Ewijk, voormalig psychiater en bestuurder die als dagvoorzitter fungeerde tijdens het DSM-5 Congres in 2013;
Deelnemers aan het gesprek:

Ralph Kupka, Hoogleraar in de Psychiatrie met een specialisatie in bipolaire stoornissen aan het Amsterdam UMC;
Floortje Scheepers, Hoogleraar Innovatie aan het UMC Utrecht;
Tessa van den Ende, een advocaat en docent Gezondheidsrecht aan de Grotius Academie, die ook voorzitter is van de Raad van Toezicht bij het Bovenij Ziekenhuis;
Jaap van der Stel, Emeritus Lector in de Psychische Gezondheid aan de Hogeschool Leiden.

Luister via onderstaande link naar Podcast 2. Wat betekent de DSM-5 voor de patiŽnt?
Spotify:

Podcast 2. (Apple) Wat betekent de DSM-5 voor de patiŽnt?

Podcast 2. (Android/PC) Wat betekent de DSM-5 voor de patiŽnt?

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Wat doet de DSM-5 met
de psychiater en de psychiatrie?

De DSM-5 is niet onschuldig. Het beÔnvloedt de ontwikkeling van het vak van psychiater en dus van de psychiatrie als discipline. Ook in deze derde podcast botsen de standpunten van psychiater Floortje Scheepers en psychiater Ralph Kupka. ... Meer

Reageer |  reacties

Podcast 3. Wat betekent de DSM-5 voor de behandelaar?

Onze derde podcast "Wat betekent de DSM-5 voor de behandelaar" is te beluisteren op "Psychiater op de cast" op Spotify.In deze aflevering komen Floortje Scheepers en Ralph Kupka wederom met elkaar in botsing over hun standpunten, maar ze zijn het erover eens dat het lijden van patiŽnten en de bijbehorende processen centraal moeten staan. ... Meer

Reageer |  reacties

Podcast 2. Wat betekent de DSM-5 voor de patiŽnt?

Onze tweede aflevering, "Wat betekent de DSM-5 voor de patiŽnt?", is nu beschikbaar op op Spotify: "Psychiater op de cast".In deze boeiende aflevering onderzoeken Floortje Scheepers, Ralph Kupka en Tessa van den Ende, onder leiding van Wouter Van Ewijk, de impact van de DSM-5 op de patiŽntenzorg. ... Meer

Reageer |  reacties