Kinderen eerst!

3 oktober 2013

Het was vroeger – en nu misschien ook nog wel – een uitspraak die je hoorde bij rampen en ongelukken: vrouwen en kinderen eerst! Evolutionair psychologen kunnen vast uitleggen waarom zij met voorrang in veiligheid werden gebracht. Voor de overleving van de soort zijn maar een paar mannen nodig die – als het zou moeten dagelijks – hun zaad kunnen verspreiden, maar heel wat meer vrouwen om de negen maanden zwangerschap uit te dragen en het kind op te voeden dat daarvan het resultaat is. Dat kinderen voorgaan, is ook logisch. Zij hebben het grootste deel van hun leven nog voor zich, en zij moeten op hun beurt zorgen voor nageslacht.

Beschermen
Kinderen zijn kwetsbaar, voor kinderen willen we het allerbeste. Ja toch? Ik betwijfel het zo langzamerhand. Niet omdat er gemakzuchtige of incompetente ouders zijn; die waren er altijd al. Ook niet omdat er steeds meer gevallen van (seksueel) misbruik en mishandeling boven tafel komen van mensen en op plekken waar velen dat niet hadden verwacht: door paters en nonnen in kindertehuizen, door (pleeg)ouders in het gezin dat juist veiligheid moet bieden, door trainers op de sportvereniging en door andere kinderen (en soms hulpverleners) in instellingen die kinderen juist moeten helpen en beschermen.

Stoornis
Dat is vanzelfsprekend verschrikkelijk. Elke (gezins)pedagoog kan uitleggen hoeveel schade een kind oploopt dat slachtoffer is van misbruik en mishandeling, of getuige daarvan. Die schade was in de hulpverlening te repareren, totdat minister Schippers de aanpassingsstoornis uit het basispakket haalde. Want ja, een aanpassingsstoornis? We hebben allemaal weleens problemen om ons aan te passen, nietwaar. Die problemen zijn klachten, geen stoornissen. En klachten los je in eigen kring op. Schippers wil zorg pas vergoeden wanneer een kind een ťchte stoornis heeft ontwikkeld als gevolg van het misbruik of de mishandeling waaraan het was blootgesteld. Wat dan ‘echt’ is, bepaalt zij op eigen gezag.

Voorziening
En daar blijft het niet bij. Met de transitie van de jeugdzorg en de jeugd-ggz naar de gemeenten, is psychiatrische zorg voor kinderen geen recht meer, maar een voorziening geworden. Gemeenten kopen die zorg in, maar hoe gaan ze dat doen? En bij wie? Wat gebeurt er als een kind 18 jaar is, en de psychische zorg ineens verzekerde zorg wordt? Wat gebeurt er in multiprobleemgezinnen, waar de ouders onder de verzekerde zorg vallen en hun kinderen onder de gemeentelijke voorziening? Komen er dan meer of minder hulpverleners over de vloer? Hoe stemmen zij hun interventies op elkaar af, en (hoe) regelen gemeente en zorgverzekeraar dat dit goed verloopt? Wat gebeurt er met kinderen die een combinatie hebben van somatische klachten (waarvoor ze in het ziekenhuis worden behandeld) en psychische? Op wie mogen ze een beroep doen, en wie gaat dat betalen?

Actie
Nee, vrouwen en kinderen eerst is het parool niet meer. Kinderen met psychische stoornissen gaan juist een ongewisse en onveilige toekomst tegemoet onder het mom van demedicaliseren en meer ‘zelf doen’. Tegen zulke plannen helpt geen enkel protocol. Soms betekent zorgen voor veiligheid actie ondernemen buiten, en niet binnen een instelling.

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Als e-health meerwaarde
heeft, zijn we er als eerste bij

Iemand die zelf verslaafd is geweest, is eigenlijk de enige die een verslaafde begrijpt', zegt Dick Trubendorffer. Hij was zelf verslaafd aan alcohol, partydrugs, werken en seks. Na een mislukte behandeling in Nederland herstelde hij in Amerika. In Nederland zette hij daarna Trubendorffer ‘Hulp bij Verslaving' op. De zorg is ambulant, E-health en beeldtelefo... Meer

Van bajes naar zorginstelling,
van cipier naar groepsleider

‘Eens kijken of het me lukt', dacht hoofd behandeling Peter van der Sanden, toen hij in 2011 in jeugdzorginstelling Almata in Ossendrecht ging werken. De ‘bajes voor jongeren' moest worden omgevormd van een justitiŽle instelling naar een gesloten jeugdzorginstelling. Cipiers werden groepsleiders. Het lukte. Met Van der Sanden als grote inspirator. Juni 2019 ... Meer

Waarom e-health tůch succesvol wordt

Ik kan me goed voorstellen dat gelouterde zorgbestuurders als Wouter van Ewijk niet geloven in e-health (Discura, 25 januari jl.). Je gaat doorgaans niet naar de dokter voor je plezier. Je vermoedt iets ernstigs in je unieke lijf. En wilt daarbij de arts wel in de ogen kijken. Je wilt geziťn worden. Je zoekt, wellicht impliciet, de vertrouwensband. En dat is... Meer

Reageer |  reacties