Verklaring Omtrent het Gedrag: Doe. Het. Niet.

10 september 2015

Misbruik en verkrachting van psychiatrisch zieke patiŽnten: het zal je werknemer maar zijn die dat op zijn kerfstok heeft. Iets verschrikkelijkers is haast niet voor te stellen, in de eerste plaats natuurlijk voor de patiŽnten zelf. Toch is de invoering van een verplichte Verklaring Omtrent het Gedrag geen verstandig idee. 

V&VN, de beroepsvereniging voor verpleegkundigen en verzorgenden, vindt dat een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) zo snel mogelijk verplicht moet worden gesteld voor elke zorgverlener. Ze krijgt daarbij steun van patiŽntenorganisatie NPCF. Aanleiding is de strafzaak tegen een verpleegkundige die in 2009 veroordeeld werd voor ontucht en daarna nog eens kon toeslaan in het Atrium MC in Heerlen.

Het lijkt op het eerste gezicht een sympathiek plan. Onschuldige patiŽnten beschermen tegen verkrachters en andere zedendelinquenten, daar kan niemand tegen zijn. Of wel? En toch zeg ik: Doe. Het. Niet.

Toegegeven: de cijfers over seksueel misbruik in de zorg zijn verontrustend. In het jaar 2013 – cijfers over het afgelopen jaar zijn nog niet beschikbaar – kreeg de Inspectie voor de Gezondheidszorg 133 meldingen binnen over seksueel overschrijdend gedrag door zorgverleners. Daaronder vallen meldingen over seksueel misbruik, maar bijvoorbeeld ook meldingen die betrekking hebben op seksueel getinte opmerkingen door hulpverleners.

De vraag is of je met een VOG de patiŽnt inderdaad beter kunt beschermen in hun 'kwetsbare afhankelijkheidsrelatie met de hulpverlener', zoals de V&VN zegt. Met zo’n verklaring pik je er alleen mensen uit die al eens zijn betrapt ťn veroordeeld door de rechter. Bovendien zal de invoering van een verplichte VOG bijna 40 miljoen euro gaan kosten: 30 euro keer 1,3 miljoen mensen die in de zorg werken. Dat is nog los van de administratieve belasting die al die verklaringen gaan opleveren voor de zorginstellingen. Dat wordt een enorme papierwinkel – en wilde de zorg daar nou juist niet vanaf?

In 2011 schreef psychiater Damiaan Denys een prachtig stuk in de Volkskrant, onder de titel ‘Waanzin zal altijd met ons zijn’. Hij beschrijft daarin dat er een gevaar schuilt in de overmatige maatschappelijke belangstelling voor incidenten en dat aangescherpte regelgeving zelden effectief is. Het is een illusie dat we in een veilige, onverstoorbare maatschappij kunnen leven. En die illusie houdt de burger een modelwereld voor waar we allemaal behaaglijk in kunnen leven als we maar ons best doen en ons aan de regels houden.

De nieuwe poging om de VOG op de politieke agenda te krijgen, zal waarschijnlijk mislukken. De Tweede Kamer hield een eerder voorstel in 2013 ook al tegen. Een meerderheid van de Kamerleden vond de verplichte VOG toen al te ver gaan. Het plan zou de instellingen te veel belasten. Dat er amper twee jaar later opnieuw stevig wordt gelobbyd voor een verplichte VOG vanuit de beroepsorganisatie V&VN is dan ook opmerkelijk. Ik voorspel dat de Inspectie niet minder meldingen over seksueel misbruik gaat krijgen, omdat de maatregel alleen schijnzekerheid gaat creŽren (en die papierberg, haha). Een oplossing voor de bŁhne. Want welk probleem lost een verplichte VOG op, behalve een vermeend imagoprobleem van verpleegkundigen en verzorgenden oppoetsen?  

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Snor

Het enige geluid dat ik hoor is het getik van de klok. Zo nu en dan springt er een vogeltje uit tevoorschijn, dat een paar keer hard roept. Gelukkig hoef ik daar niets meer mee.Ooit was ik een echt feestbeest, kon ik nachten doorhalen met mijn buurtgenoten. Maar de laatste tijd hoefde ik niet meer zo nodig. Overbodig voelde ik me. Ik was leeg, waar ik ooit v... Meer

Reageer |  reacties

Mensen helpen die Ďde droad effe kwiet biní

Mediant Geestelijke Gezondheidszorg in Twente opende in 2015 de Helmer-Es, een nieuwe High Intensive Care (HIC). Teampsychiater Marije Vermaas voelt zich hier als een vis in het water. Er is ťťn probleem: ze is de enige psychiater op de afdeling, er moet nodig een collega bij. Maar dat is lastig. Veel collega's zien Twente als een uithoek. Ze gooit graag een... Meer

Reageer |  reacties

Deze cliŽnt zit nog steeds in mijn hoofd

AriŽtte van Reekum, psychiater en lid raad van bestuur van GGZ Breburg in Brabant, heeft een open inborst. Niet te beroerd om een fout toe te geven. Toch zit ze soms in een spagaat: een organisatie heeft een structuur en cultuur nodig om open te zijn over fouten en ervan te leren. Maar na een uitzending van Zembla is ze naar de buitenwereld voorzichtiger. ĎH... Meer

Reageer |  reacties