Eigen bijdrage voor second opinion? Een slecht idee

16 mei 2013

Vorige week deed de Orde van Medisch Specialisten (OMS) het voorstel om voortaan eigen bijdragen in rekening te brengen bij patiŽnten die zich tot hulpverleners wenden voor een second opinion. Daarmee kwam de artsenorganisatie tegemoet aan de oproep van minister Schippers (VWS) aan ‘het veld’ om mee te denken over manieren om de almaar stijgende zorgkosten te beteugelen.

De Minister moet bezuinigen op de collectief gefinancierde curatieve zorg. Uit ergernis over het gebrek aan enthousiasme van patiŽntenorganisaties, zorgaanbieders en -verzekeraars voor de ideeŽn van het College voor zorgverzekeringen (CVZ), kregen deze partijen in februari dit jaar van de bewindsvrouw een half jaar de tijd om mee te denken over de vraag wat er uit het basispakket gehaald zou moeten worden. De OMS reageerde welwillend op deze oproep. In het tv-programma Altijd Wat zei OMS-voorzitter Frank de Grave te willen dat patiŽnten voortaan zelf meebetalen aan een second opinion. ‘Deze maatregel geeft een extra drempel en het maakt het wel wat eerlijker dat die kosten niet door ons allemaal betaald hoeven worden’.

Een heel slecht voorstel.

Het recht op een second opinion is een oeroud patiŽnten recht, nauw verweven met het mensenrecht op toegang tot gezondheidszorg. Voor het vragen van het oordeel of het advies van een andere deskundige dan de eigen hulpverlener heeft een patiŽnt van niemand toestemming nodig. Zo’n vraag kan verschillend gemotiveerd zijn. De patiŽnt kan ernstige twijfels hebben over de juistheid van een diagnose. De gevolgen van een voorgestelde behandeling kunnen ingrijpend zijn. Hij kan meer informatie willen hebben over de stand van de medische wetenschap. De patiŽnt kan bevestiging zoeken. Of hij wil zich tot een ander wenden omdat de eigen hulpverlener te weinig tijd uittrekt voor het verstrekken van voor hem relevante informatie. In het huidige vergoedingensysteem is voor een second opinion slechts een verwijzing nodig. Van patiŽnten wordt geen eigen bijdrage gevraagd.

De OMS-voorzitter zegt zich geruggesteund te weten door onderzoek. Blijkens een enquÍte die Altijd Wat met het blad Arts en Auto hield onder 468 artsen, deelt twee derde van de artsen zijn mening. Ik betwijfel of dergelijk onderzoek een goede onderbouwing van het voorstel is. Artsen die naar eer en geweten handelen, zullen immers altijd de diagnoses stellen die in hun ogen de juiste zijn. Dat zij nut en noodzaak van het advies of het oordeel van een andere deskundige niet altijd zien, laat zich raden. En niets menselijks is artsen vreemd. Zal dan geen enkele hulpverlener de uitgesproken wens om een tweede mening opvatten als twijfel aan de eigen deskundigheid, als gebrek aan vertrouwen? En zullen er dan echt geen collega’s zijn die om precies die reden aarzelingen hebben bij het geven van second opinions?

Geneeskunde is mensenwerk en mensen maken fouten. De second opinion is een van de weinige middelen waarover patiŽnten beschikken om zelf de best mogelijke besluiten te kunnen nemen met betrekking tot zorg en gezondheid. Het opwerpen van een drempel zal mensen er zonder twijfel van weerhouden dit middel te gebruiken. De schade die daarvan onmiskenbaar het gevolg zal zijn, zal door patiŽnten gedragen worden. Niet door artsen.

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Geef mij tijd

Het is september en de vrijwilligers van het Koningin Wilhelmina Fonds voor de kankerbestrijding (KWF) komen langs met de collectebus. Het kan niemand ontgaan zijn. Radio- en televisiespotjes dringen zich aan je op. En waar je maar kijkt maken spandoeken en affiches ons erop attent. GEEF MIJ TIJD. Daarbij wordt meestal ook een portret getoond van iemand met kanker. Ik had zelf ook op zoín foto gekund, maar ik heb nu al vijftien jaar die op hol geslagen cellen en vind eigenlijk dat me sinds de diagnose al verrassend veel tijd is gegund. Daar klaag ik dus niet over. Langzaam aan beweeg ik me naar het moment dat de kanker me de baas is, maar zo ver is het nog niet. Wel heeft de behandeling van de kanker mijn leven danig ontwricht. Niet alleen dat van mij. Mijn vrouw moest op haar vijftigste ook wennen aan een heel andere man in huis. Elke keer dat ik langs een KWF affiche kom denk ik: GEEF MIJ KWALITEITTIJD.
Meer

Reageer |  reacties

Een zondebok aanwijzen helpt niet

In het boek ĎVeiligheid in de ggz. Leren van incidenten en calamiteitení dat psychiater Alette Kleinsman en calamiteitenonderzoeker Nico Kaptein onlangs publiceerden, komen drie lessen steeds weer terug. Een: het helpt niet om Ė in het geval van een ernstig incident of calamiteit Ė een zondebok te zoeken, want fouten worden gemaakt als sluitstuk van een proces waaraan allerlei professionals een bijdrage leveren. Twee: zorg voor een open cultuur waarin iedereen zich vrij voelt om elkaar aan te spreken. En drie: zorg ervoor dat iedereen zich verantwoordelijk voelt voor veiligheid.
Meer

Reageer |  reacties

Duizend bloemen, een paar teveel

Hoogleraar Jim van Os sprak recent in NRC Handelsblad zijn zorg uit over de achteruitgang van de psychiatrie in Nederland. Het toenemend aantal gevallen van euthanasie bij mensen met ernstige psychische aandoeningen is daar volgens hem een symptoom van. De verwaarlozing kost mensenlevens. Hij bepleit een focus op persoonlijk herstel. Marian Draaisma van zorginstelling Pluryn klaagde in dezelfde week in het AD over een verschuiving van werkzaamheden van de jeugdpsychiatrie naar de jeugdzorg. Dit verklaart volgens haar waarom het aantal suÔcides bij de betrokken jongeren nog nooit zo hoog is geweest. Ook hier gaat het om vragen over leven en dood. De oplossing ligt hier in de handen van gemeenten. En GGZ-instelling Emergis in Zeeland dreigde eind augustus met een behandelstop voor de rest van dit jaar. De zorgverzekeraar heeft te weinig zorg ingekocht.
Meer

Reageer |  reacties

Nascholingstrajecten