Voorkomen is goud

9 januari 2018

Rond de jaarwisseling publiceerden Nederlandse onderzoekers een indrukwekkende studie naar de prognose van depressieĻ. Wie verwachtte dat door de toename van wetenschappelijk onderzoek en experimenten met nieuwe behandelmethoden de prognose van depressie inmiddels een gunstiger beeld zou geven dan bijvoorbeeld een decennium geleden, kwam bedrogen uit. De studie liet zien dat, afhankelijk van het perspectief van waaruit je kijkt naar het beloop van de aandoening, de prognose ongunstiger is. Een chronisch beloop van depressie ligt helaas meer voor de hand dan klinisch herstel. Dit ongunstige beeld was het resultaat van het kijken naar een langere periode ťn het hanteren van een breder diagnostisch perspectief. Met dit laatste is bedoeld dat de diverse varianten van depressie bijeen werden genomen. Op dit moment zijn er geen nieuwe veelbelovende behandelmethoden in het vooruitzicht. De ontwikkeling van nieuwe medicijnen is al jarenlang gestagneerd. De kans op een chronisch beloop wordt waarschijnlijk versterkt doordat patiŽnten te laat in zorg gekomen. Taboes, stigma’s en onwetendheid eisen hun tol. Jaren terug werd de depressie nog gezien alles een soort verkoudheid die in de meeste gevallen vanzelf weer overgaat. Zie nu het resultaat.

Om de ongunstige epidemiologische cijfers te beÔnvloeden is er slechts ťťn realistisch alternatief beschikbaar: klinische depressie proberen te voorkomen. De rijksoverheid ondersteunt initiatieven op dit vlak en op de website van het Trimbos-instituut staat duidelijk beschreven wat de grote voordelen zijn van preventieve activiteiten, juist op dit terrein. Helaas worden kansen gemist. Het is niet zo dat zorginstellingen nu massaal de bewezen effectieve preventieve programma's uitvoeren. En zorgverzekeraars zijn, als schadeverzekeraars, niet bijster geÔnteresseerd in preventie . Het is zelfs de vraag of ze dat wel mogen. Gemeenten zouden hier overigens wel het voortouw in kunnen nemen. Zij zijn verantwoordelijk voor de publieke gezondheidszorg en tegenwoordig ook de jeugdzorg. Als we bedenken dat ernstige psychische aandoeningen zoals depressie voor ongeveer 75 procent ontstaan en/of manifest worden in de eerste 25 jaar van het leven, is er alle reden voor gemeenten op dit vlak alle zeilen bij te zetten. De gezondheid van burgers is hier in het geding. Investeren in preventie kost beslist tijd, geld en vergt een lange adem – resultaten zie je niet in ťťn B & W-periode. Maar gemeenten zullen het voordeel hiervan op termijn wel merken in de sociale en economische ontwikkeling van hun burgers en van hun dorp of stad. Mensen met een depressie zijn bijvoorbeeld meer dan gemiddeld aanwezig in de kaartenbakken van sociale diensten. Effectieve preventie houdt mensen aan het werk en bevordert maatschappelijke participatie.

Het genoemde onderzoek naar de ongunstige prognose van depressie betekent niet dat de patiŽnten geen kansen hebben op verlichting van hun symptomen. We moeten blijven zoeken naar betere behandelmethoden en adequate zorgverlening, en nauwgezet de kennis toepassen die we hebben. De kans op herstel is immers niet uitgesloten. Toch, om in edelmetalen te spreken, herstel is het zilver en voorkomen is het goud. Nog beter is het overigens om te werken aan de bevordering van de psychische gezondheid en het mentaal functioneren van burgers. Ook daarin zouden gemeenten in samenwerking met scholen en wijkorganisaties een belangrijke rol kunnen spelen. Er zijn bijvoorbeeld genoeg programma's ontwikkeld voor het onderwijs om jonge mensen, vaak met minimale interventies, mentaal weerbaar en veerkrachtig te maken en vooral ook kennis bij te brengen over hun eigen psychisch functioneren. Het maakt jonge mensen vaardiger om met hun problemen, zoals de moderne zucht naar perfectionisme, om te gaan. Of eerder hulp te vragen en hun leeftijdsgenoten daarin te kunnen ondersteunen. Maar meer dan dat, het verhoogt de kans dat mensen een gelukkig leven leiden. Als voorkomen het goud is, telt gezondheidsbevordering als platina.

Bron
Ļ Verduijn J, Verhoeven JE, Milaneschi Y, Schoevers RA, van Hemert AM, Beekman ATF, Penninx BWJH. Reconsidering the prognosis of major depressive disorder across diagnostic boundaries: full recovery is the exception rather than the rule. BMC Med. 2017 Dec 12;15(1):215.

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Koning Maarten

Het begon met mijn ergernis over de eindeloze bangmakerij van het KWF om kanker de grote bedreiging van een gelukkige toekomst te maken teneinde voldoende geld in te kunnen zamelen om meer en meer onderzoek te doen. We zijn volgens allerlei onderzoeken zo'n gelukkig en tevreden volkje, maar het zou nog beter zijn als er geen kanker bestond. Meer onderzoek! N... Meer

Reageer |  reacties

Helemaal alleen in het heelal

Een halve eeuw geleden bracht Space Oddity van David Bowie een astronaut tot leven. Er werd een raket gelanceerd met Major Tom aan boord. Die kijkt sindsdien van een afstand naar de aarde. Hij is al die jaren kalm gebleven en is nog in de veronderstelling dat het contact met ground control ieder moment kan worden hervat.Als het nummer voorbijkomt op de radio... Meer

Reageer |  reacties

Waar oneindigheid ontstaat

Het was iets in die fonkelende ogen van je. Iets waardoor ik het meteen wist. Jij was degene met wie ik oud wilde worden. Al snel werd ik verliefd op elk klein detail van je. Op je houterige geur, op de kuiltjes in je wangen als je lachte. Op onze gesprekken, tot midden in de nacht. Je vertelde me hoe je baalde van al het onrecht in de wereld, dat je een nie... Meer

Reageer |  reacties