Wij zijn geen potentiŽle patiŽnten!

26 juni 2014

We worden doodgegooid met leefstijladviezen en bang gemaakt voor ziekten die we mogelijk hebben of krijgen. Preventie en risicoreductie zijn sleutelwoorden in de huidige gezondheidszorg. Ging het er vroeger om weer gezond te worden als je ziek was, nu gaat het er om niet ziek te worden als je gezond bent. Wat betekent dat we allemaal in ťťn klap potentiŽle patiŽnten zijn geworden. Dat maakt ongelukkig en kost een hoop geld.

Onbetaalbaar
Ongelukkig, omdat we bang zijn voor ziekten die we vaak niet zullen krijgen, of waar geen geneesmiddelen voor zijn als we ze daadwerkelijk hebben. Zoals bij ‘de meeste gevreesde ziekte van onze tijd’ Alzheimer het geval is. Preventie en risicoreductie kosten een hoop geld, omdat het maar de vraag is of voorkomen goedkoper is dan genezen.
Zo is preventie van bijvoorbeeld tabaksgerelateerde ziekten op termijn niet goedkoper. Want al die rokers wier leven eerst vroegtijdig in rook opging, blijven nu afgekickt en wel in leven. Ze worden chronisch zieke senioren voor wie de zorg volgens onze overheid ‘onbetaalbaar’ is geworden. Een cynisch voorbeeld? Neem dan de honderdduizenden mensen die nodeloos voor miljoenen aan medicatie slikken, omdat ze tot een ‘risicogroep’ behoren. En dankzij de verscherping van medische normen worden die risicogroepen alleen maar groter.

Pre-alles
Zo geldt een onderdruk tussen de 85 en 89, en een overdruk tussen de 130 en 139, tegenwoordig als ‘prehypertensie’, schrijft de Amerikaanse hoogleraar Gilbert Welch in zijn boek ‘Overdiagnosed – Making people sick in de pursuit of health’. The British Medical Journal meldde begin deze maand dat de prevalentie van pre-diabetes in Engeland de afgelopen acht jaar is verdrievoudigd. Inmiddels lijdt meer dan een derde van de volwassen Engelsen eraan. Pre-kanker bestaat ook al. Het UMC St Radboud gaat de boer op met een kankerpreventiebus. Informatie over roken, drinken, zonnen, bewegen en voeding moet het aantal kankergevallen terugdringen. ’Het bestrijden van kanker als doodsoorzaak nummer ťťn wordt natuurlijk effectiever wanneer we ook kanker kunnen voorkomen. Daar zetten we op in’, aldus hoogleraar Nicoline Hoogerbrugge.

Tja. Je kunt overal wel ‘pre’ voor zetten – en dan? Wat heeft het voor zin om mensen die zich prima voelen de stuipen op het lijf te jagen en, soms ook nog, lastig te vallen met onnodige medicatie die niet alleen duur is, maar vaak ook nog ongewenste werkingen heeft (in het doktersjargon heten dit ‘bijwerkingen’, een onzinnige term)?

PotentiŽle tijdbom
Dan hebben we nog de veelgeprezen imaging, waardoor tumoren in een vroeg stadium opgespoord kunnen worden. Ook tumoren die niet zullen uitgroeien tot een kwaadaardige vorm van kanker.  Maar ja, voor de zekerheid toch maar verwijderen? Dat wil je natuurlijk wel, als kanker doodsoorzaak nummer ťťn is. Niemand loopt graag met een potentiŽle tijdbom in zijn lijf. Om die reden steken ook allerlei Nederlanders de grens over om een full body scan te laten maken. Minister Schippers heeft de Gezondheidsraad gevraagd te onderzoeken onder welke voorwaarden mensen ook in Nederland zo’n scan op eigen kosten kunnen laten maken. En dan, als er ‘iets’ wordt ontdekt? Wordt het vervolgonderzoek dan ook op eigen kosten gedaan, of worden die uit een risicoreductie- of preventiepotje betaald?

Goede zorg
Het kan geen kwaad je te realiseren dat we nog nooit zo gezond zijn geweest als nu, en nog nooit zo’n hoge (misschien wel te hoge?) levensverwachting hebben gehad. Denk daarom drie keer na over preventie, maar investeer wel royaal in (onderzoek naar) goede zorg voor de mensen die het resultaat zijn van medisch succes: dementerende ouderen, chronisch zieken, mensen met (ernstige) beperkingen. En laat de rest lekker met rust, in plaats van ze binnen te harken als potentiŽle patiŽnten. Want dat zijn we niet.


Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Staat de patiŽnt wel centraal?

Enige tijd geleden sprak ik een vrijgevestigd klinisch psychologe over haar ervaringen binnen de geestelijke gezondheidszorg. Zij vertelde over een depressieve patiŽnte die zij wilde verwijzen naar de crisisdienst van de regionale GGZ-instelling. Zij vertelde dat zij deze patiŽnte niet kon/mocht doorverwijzen, dat de huisarts dat moest doen, maar dat die op vakantie was en zijn waarnemer de patiŽnte eerst wilde zien voordat hij zou kunnen doorverwijzen, dat deze waarnemer deze patiŽnte niet wilde doorverwijzen, omdat hij het met de diagnose niet eens was, dat de psychologe de patiŽnte toen presenteerde aan een bevriende psychiater, die patiŽnte vervolgens terstond verwees naar de crisisdienst, die de patiŽnte tijdelijk in behandeling nam, en om het af te sluiten niet met de klinisch psychologe, de behandelaar overlegde maar met de bevriende psychiater, die de patiŽnte na ťťn gesprek had doorverwezen, en haar nauwelijks kende.
Meer

Reageer |  reacties

Millennials missen een ontwikkeld backoffice

De Facebookgeneratie ofwel de millennials (geboren tussen 1980 en 2000) overbevolken onze GGZ. In tien jaar tijds nam bij deze generatie het slikken van antidepressiva met 40% toe. 72.000 zitten er vanwege arbeidsongeschiktheid thuis; in grote meerderheid gaat het om psychische themaís. In de GGZ trakteren wij ze op een etikettenepidemie: dyslexie, ADHD, ADD, hoogbegaafdheid, PTSS, autisme, Asperger, NLD, dyscalculie, borderline.
Meer

Reageer |  reacties

Voorkůmen is beter dan genezen

Denkt u eens na over het volgende rijtje: een jurist, een kantoorbeambte cq boekhouder, een rechtsgeleerde, een leraar, een voormalig metaalarbeider en vakbondsbestuurder, een arts, een jurist, een scheikundige, een voormalig secretaresse, een politicoloog en jurist, een TV-producer, een arts, een econoom, een historicus annex internationale betrekkingen-expert, een socioloog en een politicoloog. Weet u al waar ik op doel? Dat is de achtergrond van de ministers die de afgelopen 40 jaren Volksgezondheid in hun portefeuille hebben gehad.
Meer

Reageer |  reacties

Nascholingstrajecten