Beschaafd gedrag aan het bed

19 december 2013

Ik zal mijn periode als coassistent in de gynaecologie en verloskunde nooit vergeten. 

Achter de spreekkamer lagen aan een korte gang drie onderzoekskamers. De patiŽnt werd binnengeroepen. Mijn opleider groette de vrouw voor hem zonder haar hand te schudden: “Dag mevrouw de Groot, even op de weegschaal en de zuster neemt de bloeddruk op. Vervolgens gaat u naar het eerste kamertje, ontbloot daar het onderlichaam en in de stoel zitten.” Zodra deur ťťn gesloten was werd de tweede patiŽnt binnen geroepen en het ritueel herhaalde zich. Na drie keer liep de gynaecoloog naar kamertje ťťn waar de verpleegkundige gereed stond met latex handschoenen. Terwijl hij ze aantrok zei hij “Mevrouw de Groot, benen in de beugels en ontspannen maar.” Vervolgens deed hij het touchť. Met een schuin oog keek hij op de status die hem werd voorgehouden, drukte op het onderbeen om te zien of er sprake van oedeem was en zei: “De bloeddruk is wat hoog. Geen zorgen hoor. U houdt vocht vast. Zoutloos eten en over twee weken terugkomen.” Mevrouw de Groot vertrok via een deur aan de achterzijde van de onderzoekskamer terwijl mijn opleider zich begaf naar kamertje twee. 

Als ik al iets geleerd heb dan is het hoe je binnen tien minuten drie patiŽnten kunt zien. Toen ik het mijn vrouw vertelde, wist ik dat ik zoiets nooit zou willen. Hoe had de vrouw het had ervaren? De verpleegkundigen vertelden echter hoe populair de dokter was. Misschien vergaven ze de man die hun kinderen ter wereld bracht veel.

Een team van het Johns Hopkins ziekenhuis en het Medisch Centrum van de Universiteit van Maryland volgde 29 artsen die een jaar of korter afgestudeerd waren. 732 ontmoetingen met patiŽnten werden geanalyseerd voor wat betreft vijf sleutelstrategieŽn van beschaafde omgang. īBedside mannersī, noemen ze het in het Engels. Jezelf netjes voorstellen, uitleggen welke rol je in de zorg van de patiŽnt speelt, de patiŽnt aanraken, niet blijven staan maar even gaan zitten met de patiŽnt en het stellen van open vragen zoals “hoe gaat het met u?”

Slechts in vier procent van de ontmoetingen voldeed de jonge arts aan alle geadviseerde handelingen om de interactie prettig te laten verlopen. Het aanraken van de patiŽnt lukte nog het beste. In 65 procent van de ontmoetingen geeft de jonge dokter zijn patiŽnt een hand of raakt hem bemoedigend licht aan. 

Je zou zeggen, een hernia is een hernia, of de arts zich nu aan zijn patiŽnt voorstelt of niet, en de verhoogde bloeddruk zal niet dalen als de dokter uitlegt wat hij in het ziekenhuis doet. Mis dus. Onderzoek laat een verband zien tussen goede manieren van de arts en sneller herstel plus grotere tevredenheid bij de patiŽnt. Op de vraag waarom die jonge artsen zulke slechte manieren ten aanzien van hun patiŽnten hadden was het antwoord al snel gegeven. Ze volgden het voorbeeld van hun opleiders. 

Warmte en het idee gezien te worden door je arts zijn essentieel. Het hoort bij de vaardigheden die een arts behoort te hebben en je moet daarop getraind worden, maar wie leidt de opleider op?

Vacatures

MEER OVER DEZE VACATURE >>

Opinie

Snor

Het enige geluid dat ik hoor is het getik van de klok. Zo nu en dan springt er een vogeltje uit tevoorschijn, dat een paar keer hard roept. Gelukkig hoef ik daar niets meer mee.Ooit was ik een echt feestbeest, kon ik nachten doorhalen met mijn buurtgenoten. Maar de laatste tijd hoefde ik niet meer zo nodig. Overbodig voelde ik me. Ik was leeg, waar ik ooit v... Meer

Reageer |  reacties

Mensen helpen die Ďde droad effe kwiet biní

Mediant Geestelijke Gezondheidszorg in Twente opende in 2015 de Helmer-Es, een nieuwe High Intensive Care (HIC). Teampsychiater Marije Vermaas voelt zich hier als een vis in het water. Er is ťťn probleem: ze is de enige psychiater op de afdeling, er moet nodig een collega bij. Maar dat is lastig. Veel collega's zien Twente als een uithoek. Ze gooit graag een... Meer

Reageer |  reacties

Deze cliŽnt zit nog steeds in mijn hoofd

AriŽtte van Reekum, psychiater en lid raad van bestuur van GGZ Breburg in Brabant, heeft een open inborst. Niet te beroerd om een fout toe te geven. Toch zit ze soms in een spagaat: een organisatie heeft een structuur en cultuur nodig om open te zijn over fouten en ervan te leren. Maar na een uitzending van Zembla is ze naar de buitenwereld voorzichtiger. ĎH... Meer

Reageer |  reacties